Briefje naar de Hoge Raad

Afdeling commissie Cassatie in het belang der wet

Mijn laatste poging om het lelijke vonnis van mijn eigen zaak vernietigd te krijgen is afgewezen:

Ik zie het als mijn burgerplicht om daar protest tegen aan te tekenen, hoe kansloos ook. Een desinfecterend zonnetje is het enige middel dat mij rest, daarom publiceer ik hier mijn reactie op de afwijzing.

Geachte heer Bloemink,

In antwoord op uw brief van 5 november jl.

De overweging van de commissie dat er "onvoldoende aanknopingspunten" zijn om aan te nemen dat deze kwestie in meerdere gevallen speelt en zich leent voor een richtinggevende uitspraak, is feitelijk onjuist en getuigt van een zorgwekkende miskenning van de praktijk. De commissie sluit hiermee de ogen voor een omvangrijk maatschappelijk probleem.

Dat dit op enorme schaal speelt, blijkt klip en klaar uit de cijfers:
  • Wekelijks worden er duizenden claims voor het hergebruik van publiek beschikbare foto's gestuurd [bron].
  • De rechtsopvolger van de partij in deze zaak, het ANP, haalde in 2025 een netto omzet van € 2.614.000 uit 'infringements' [gedeponeerde jaarrekening]. De geclassificeerde btw en de gehanteerde tarieven van € 300 tot € 350 ex btw voor een 'retroactieve' licentie tonen aan dat er op jaarbasis duizenden keren betalingen worden afgedwongen onder de impliciete dreiging van oplopende proceskosten.
  • Afgelopen jaren heeft ANP een aantal wanbetalers voor de rechter gesleept. Vrijwel alle gedaagden zijn kleine partijen die in persoon procederen en de middelen niet hebben om zich te weren, met als gevolg dat deze onterechte claims vrijwel altijd worden toegewezen.
Dat deze rechtsonzekerheid breed leeft binnen de juridische wetenschap, wordt al jaren openlijk erkend door vooraanstaande experts. Reeds in 2020 kaartten prof. mr. Dirk Visser et al [bron] het aan:
"het feit dat kantonrechters vaak bereid zijn om schadevergoedingen toe te wijzen (...) die veel hoger zijn dan in de markt gebruikelijke tarieven (...) het feit dat de meeste gebruikers noodgedwongen voor veel te hoge bedragen schikken, waarna deze schikking weer als drukmiddel kunnen worden gebruikt tegen ander gebruikers en als ‘bewijsmiddel’ in rechtszaken dat dergelijke vergoedingen gebruikelijk zijn; d. het feit dat gebruikers vaak in persoon procederen en slecht verweer voeren (...) terwijl de eisende partijen selectief verwijzen naar voor hen gunstige rechtspraak".

Ook Feer Verkade is in 2022 [bron] kritisch over de beoordeling van kantonrechters bij fotogeschillen: "Die grote bandbreedte is vervelend voor iedereen, want zo worden partijen over en weer ertoe geneigd om over die hoogte te gaan procederen (...) Procederen kost vaak veel geld. De proceskostenregeling van Richtlijn 2004/48/EG voor auteursrecht stuwt de kosten voor de verliezende partij extra op, en dat heeft mijn sympathie niet."

De Hoge Raad is er bij uitstek voor om in te grijpen wanneer de rechtspraak ontaardt in een loterij die commerciële incassopraktijken faciliteert ten koste van burgers die in persoon procederen. Door dit verzoek op deze ambtelijke gronden af te wijzen, kiest de commissie ervoor om deze ongewenste status quo en de daaraan gekoppelde omzetstromen van de inningsindustrie in stand te houden.

Ik verzoek u dan ook dringend om deze zaak alsnog in heroverweging te nemen.

Met vriendelijke groet,

Martine Bakx

Petitionaris en auteur Fotorecht in het digitale tijdperk.
N.B. Dit schrijven wordt gepubliceerd op mijn blog.