Nou ben ik wel wat gewend van fototrollen. Maar vandaag kreeg ik binnen zeven minuten vier identieke antwoorden van Team Fairlicensing van ANP. Geen inhoudelijke reactie op mijn weerlegging maar een verzoek om een machtiging te laten zien. Dus zelf zonder enig bewijs een claim neerleggen bij mensen... Enfin. Genoeg is genoeg! Een nieuwe inzamelingsactie. Ik ga ANP voor de rechter slepen in een van die vier zaken. Die is echt te zot voor woorden.
Martha Riemsma meldt in een ingezonden brief dat ANP gestopt is met de fototrol uit België omdat
soms “de redelijkheid en proportionaliteit uit het oog werd verloren”. ANP
treedt nu zelf op tegen onrechtmatig gebruik van foto’s uit de beeldbank ANPfoto.nl.
De nieuwe werkwijze, met team Fairlicensing, blijkt helaas
geen verbetering. De claims en de afhandeling ervan zijn nu zelfs zo vals dat
ik, ondanks dat ik weet hoe bureaucratisch en onvoorspelbaar een rechtsgang is,
ANP wil dagvaarden.
Het dossier dat ik aan de rechter wil voorleggen
Op 16 februari 2026 krijgt Joke een mail van ANP. Die stelt
dat Joke de foto onrechtmatig gebruikt heeft en dat ze € 419,36 moet betalen of
een geldige licentie moet uploaden. Omdat ze geen bewijs heeft dat ze de foto
mocht gebruiken én heel krap bij kas zit besluit ze om gebruik te maken van de
aangeboden 10% korting. Een kennis schiet het bedrag voor, Joke spreekt af het
in 10 termijnen terug te betalen.
Op 15 april 2026 krijgt Joke weer een mail van ANP, ze moet nogmaals
€ 419,36 betalen omdat de foto getraceerd is bij een Facebook-link.
 |
| Dit staat op de factuur van de betaalde claim. |
Joke vraagt bij de tweede claim naar bewijs dat ANP de
rechthebbende is. Nog dezelfde dag reageert ANP – zonder enig bewijsstuk te
verstrekken – met: “De opname van het beeld in deze beeldbank geldt als
bevestiging dat het ANP gerechtigd is tot exploitatie van het werk. In dit
geval berusten de rechten bij het ANP.”
Daarop roept Joke mijn hulp in. Ik laat ANP weten dat de
foto gratis beschikbaar is gesteld door stichting ANP Foundation, dat beide
claims daarom ongegrond zijn, dat Joke haar geld terug wil en doe een
schikkingsvoorstel voor tweemaal het betaalde bedrag met 10% korting als ANP binnen
14 dagen betaalt. ANP reageert niet inhoudelijk, ANP wil dat ik eerst een
machtiging overleg en blijft dat herhalen. Als ik aangeef dat ik daartoe niet
verplicht ben zolang zij geen enkel bewijs van mandaat overleggen, vragen ze
naar bewijs “dat de betreffende afbeelding is verkregen in de periode waarin
deze vrij beschikbaar was.”
Dat was voor mij de spreekwoordelijke druppel. Ik heb ANP
nog eenmaal de gelegenheid gegeven de zaak buitengerechtelijk op te lossen.
Daar heeft ANP geen gebruik van gemaakt. Ergo, ANP weigert het dossier van de
Facebook-link te sluiten en stuurt, alsof er geen discussie plaatsvond, nog
steeds gestandaardiseerde berichten.
Met de volgende argumenten ga ik betogen dat Joke niet
onrechtmatig handelde jegens ANP:
· De ene tak van ANP (stichting Foundation) geeft
de foto gratis weg. De andere tak (Fairlicensing) komt na geconstateerd gebruik
de hoofdprijs voor een licentie opeisen. Een rechter zal toch hopelijk wel inzien
dat het ANP is die onrechtmatig handelt.
· Joke is een particulier, heeft geen winstoogmerk
en het gebruik valt mogelijk onder het citaat- of thuiskopierecht. Mocht een
rechter toch oordelen dat Joke het auteursrecht schendt, dan is de schade
nihil.
De foto is niet oorspronkelijk omdat ze ontleend is aan een
ander werk: de grafsteen met de tekst is het hoofdonderwerp van de foto.
Mogelijk is de foto dus niet eens een werk dat voor bescherming in aanmerking
komt. Dat betoog ga ik achterwege laten, om te voorkomen dat de rechter geen
verdere beoordeling hoeft te doen. Ik wil namelijk – in het algemene belang – een
misbruik van recht verklaring. Duizenden mensen ontvangen jaarlijks net als
Joke van dit soort claims en een aanzienlijk deel betaalt uit angst voor een rechtsgang.
Procederen kost – naast gruwelijk veel tijd – geld en is altijd
met een risico.
Ik wil € 2.500,- inzamelen, zodat in ieder geval de proceskosten bij verlies
gedekt zijn.
Ik ga de dagvaarding opstellen zodra dat bedrag bereikt is.